تمجید از خوارزمی، در حقیقت تمجید از تمدن و فرهنگ ایران است

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛آیین بزرگداشت حکیم محمد بن موسی خوارزمی با عنوان «پیوند فرهنگ و فناوری در تمدن ایرانی و اسلامی» به همت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در فضای مجازی برگزار شد.

محمود شالویی, رییس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در این مراسم با تأکید بر جایگاه ممتاز حکیم خوارزمی در تاریخ علم و تمدن ایرانی ـ اسلامی، گفت: خوارزمی نه تنها بنیان‌گذار علم جبر و از پیشگامان ریاضیات است، بلکه آثار او زمینه انتقال دانش به جهان و شکل‌گیری بسیاری از دستاوردهای علمی امروز را فراهم کرده است.

با استناد به اشعار حافظ و روایت‌های تاریخی، به پیشینه خوارزم و حوادثی که در دوره حمله تیمور بر این سرزمین گذشته است، پرداخت و افزود: با وجود همه فراز و نشیب‌های تاریخی، نام خوارزم و بزرگان آن هرگز از حافظه تاریخ و فرهنگ جهان پاک نشده است.

شالویی با اشاره به توصیف‌های ابن بطوطه و محمد بن احمد مقدسی از خوارزم، گفت: این سرزمین در گذشته از آبادترین و زیباترین شهرهای جهان به شمار می‌رفت و مردمانی دانش‌دوست، اهل ادب، فقه، مهمان‌نواز و برخوردار از هوش و استعداد فراوان در آن زندگی می‌کردند.

به گفته شالویی، همین ویژگی‌های فرهنگی و علمی، زمینه‌ساز ظهور شخصیتی چون محمد بن موسی خوارزمی شد که آثار او مسیر علم را در جهان دگرگون کرد.

رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی با بیان اینکه سازمان یونسکو نیز در سال ۱۳۶۲، به مناسبت یکهزار و یکصد و پنجاهمین سال درگذشت خوارزمی، در بیش از ۱۴۰ کشور جهان آیین‌های بزرگداشت این دانشمند ایرانی را برگزار کرد، افزود: این اقدام بیانگر جایگاه جهانی خوارزمی و تأثیر ماندگار او در تمدن بشری است.

وی تصریح کرد که این دانشمند بزرگ در حد فاصل قرن دوم و سوم هجری می‌زیست و به عنوان بنیان‌گذار علم جبر، نقشی بی‌بدیل در پیشرفت علوم ریاضی ایفا کرد.

شالویی ادامه داد: اهمیت خوارزمی تنها به نگارش کتاب «الجبر و المقابله» محدود نمی‌شود، بلکه آثار ارزشمند دیگری همچون «رساله حساب»، «الجمع و التفریق»، «صوره الارض» در حوزه جغرافیا و نیز تألیفاتی در تاریخ، از میراث گرانسنگ او به شمار می‌رود.

وی افزود: بسیاری از پژوهشگران غربی بر این باورند که اروپاییان از طریق ترجمه آثار خوارزمی با نظام عددنویسی و حساب هندی آشنا شدند و همین آثار، مسیر تحول علوم ریاضی در اروپا را هموار کرد.

شالویی در ادامه اظهار کرد: تمجید از خوارزمی، در حقیقت تمجید از تمدن و فرهنگ ایران است؛ تمدنی که در شکل‌گیری هویت علمی و فرهنگی این سرزمین سهمی ماندگار داشته است.

او افزود: هرچند دیدگاه‌های پژوهشی درباره جایگاه تاریخی خوارزم در طول زمان دستخوش تغییر شده، اما هیچ‌گاه از اهمیت این سرزمین در شکوفایی تمدن و فرهنگ ایران کاسته نشده است.

رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی با تأکید بر اینکه خوارزمی تنها یکی از چهره‌های درخشان تمدن ایرانی ـ اسلامی است، خاطرنشان کرد: شخصیت‌هایی همچون ابوریحان بیرونی، ابن‌سینا، زکریای رازی و مولانا نیز از جمله مفاخری هستند که آثارشان همچنان مورد استناد محافل علمی جهان قرار دارد و گذر زمان از اعتبار علمی آنان نکاسته است.

وی تأکید کرد: ضروری است آثار این بزرگان با زبانی ساده‌تر و قابل فهم برای نسل جوان بازنویسی و معرفی شود تا امکان بهره‌گیری عموم جامعه از میراث علمی آنان فراهم شود.

در ادامه بیژن عبداللهی, رئیس دانشگاه خوارزمی طی سخنانی با تأکید بر جایگاه سرمایه‌های معنوی در هویت ملت‌ها، گفت: ملت‌ها افزون بر دارایی‌های مادی، از سرمایه‌های معنوی و فرهنگی برخوردارند که اعتبار، منزلت و ماندگاری تاریخی آنان را تضمین می‌کند و پاسداری از این میراث، رسالتی ملی و تمدنی است.

او در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به جایگاه علمی حکیم محمد بن موسی خوارزمی گفت: این دانشمند بزرگ ایرانی با آثار ماندگار خود در ریاضیات، نجوم و جغرافیا، جایگاهی ممتاز در تاریخ علم جهان یافته است؛ به گونه‌ای که نام او بر دانشگاه‌ها، مراکز علمی، خیابان‌ها و تندیس‌های متعددی در کشورهای مختلف نقش بسته و حتی دو عارضه از سطح کره ماه نیز به نام خوارزمی نام‌گذاری شده است.